1DJB Weekly: De vermaak industrie

Thursday 4 February, 2010

Als er niet zorgvuldig voor werd gezorgd dat de hele wereld het te horen krijgt was het wellicht aan je voorbij gegaan: net als elk jaar zijn ook afgelopen weekend weer de Grammy's uitgereikt. Voor de tweeënvijftigste keer vierde de Amerikaanse muziekindustrie haar personeelsfeest zoals dat alleen in de Verenigde Staten kan: in een oase van valse hoop en voorspoed, de nodige bombarie en een trits uiterst voorspelbare nominees, temidden van de snel uitdrogende woestijn van de recording-industry.

Door Hans Verhaag

De uitreiking van de Grammy Awards is dan ook bij uitstek de gelegenheid waarbij je moet denken aan alle cliché's die het muziekvak teisteren. Als je jezelf toestaat hoor je in elk woord van de hosts (supersterren als Kristen Bell en Jeff -the dude- Bridges, onder andere) bevestiging van de vermeende verplatting van de popmuziek, en lijkt in elk dankwoord van de winnaars (Beyoncé uiteraard, The Black Eyed Peas, Taylor Swift en Béla Fleck, zomaar een greep) de snel afkalvende macht en opbrengsten van de industry door te klinken.

Ach, het is natuurlijk wel erg Europees om het Amerikaanse feestje met zo'n zuur-critische blik te bekijken, ware het niet dat een Grammy Award ook met de nodige valse pretenties gepaard gaat. Precies dié pretenties die het de moeite waard maken om de houdbaarheidsdatum van de Grammy te betwisten. Het orgaan dat het bestaansrecht van de prijs moet bewaken heeft over zichzelf immers te zeggen: "The GRAMMY Foundation was established in 1989 to cultivate the understanding, appreciation and advancement of the contribution of recorded music to American culture...", op basis waarvan je toch gemakkelijk kunt stellen dat de Grammy Awards hun doel enigszins zijn voorbijgeschoten. Zo is enige advancement in de poppy country-liedjes van Taylor Swift ver te zoeken, zit het met de appreciation van de billen en platen van Beyoncé wel goed, en ik mag hopen dat niemand moeite heeft met understanding van, wat ze in Amerika noemen, de dance van Lady Gaga.  

Verder kent de Grammy Award dertig fields of interest, waarbinnen prijzen worden uitgedeeld in maar liefst 109 categoriën. Toch schitteren genres als de door ons geliefde (maar in de V.S. impopulaire) house en techno in afwezigheid, en wordt er tot afgrijzen van ingewijden geen onderscheid gemaakt tussen rap en hip-hop. Gelukkig kent de Grammy Foundation wel prijzen toe aan jazz-artiesten en aan bijvoorbeeld wereldmuziek. De criteria die daarbij worden gehanteerd passen daarbij echter nauwelijks binnen een muzikaal perspectief: de winnaars in deze genres nemen de prijs of nominatie veelal mee naar huis vanwege een commercieel of sociaal belang. Voorbeeld: de banjo-muziek van Béla Fleck is prachtig, maar liefhebbers van dit genre zullen meteen onderkennen dat deze prijs wordt uitgereikt vanwege het zo actuele back-to-Africa-thema, waarin het gegoten is.

Ik vermoed daarom dat veel muziekliefhebbers inmiddels raken uitgekeken op de Grammy Awards, of zich op z'n minst afvragen of ze de prijs nog langer serieus dienen te nemen. Aan de andere kant zie je dan, zo ontroerend, de kids van wijlen Michael Jackson op de bühne, en ben je onherroepelijk weer bij de les: de Grammy Awards gaan om de show, niet om de muziek. En om er blijk van te geven dat de Universal's, Sony's en Warners juist dat wel weer heel goed begrijpen drukken ze ons nog maar eens op het hart: this is the entertainment-industry.